Corten Çelik Nedir? (Weathering Steel)
İçerik
Endüstriyel literatürde “Weathering Steel” (Hava Koşullarına Dayanıklı Çelik) olarak tanımlanan ve firmamız Corten Sac tarafından tedarik edilen corten çelik, atmosferik koşullara maruz kaldığında kendini koruyan özel bir pas tabakası oluşturan düşük alaşımlı çelik grubudur. Standart metallerin aksine, bu malzemenin üzerindeki pas “ilerleyici” değil “koruyucu”dur.
Kimyasal Yapı ve Alaşım Elementleri
Malzemenin sırrı, formülündeki Bakır (Cu), Krom (Cr), Nikel (Ni) ve Fosfor (P) dengesinde saklıdır. Bu elementler, corten çelik yüzeyinde yoğun ve hava geçirmez bir oksit tabakası (Patina) oluşturarak korozyonun iç katmanlara sızmasını engeller.
Tarihçesi ve Gelişimi
İlk olarak vagonların ömrünü uzatmak için geliştirilen bu özel ürün, günümüzde mimariden heykele, köprülerden konteynerlere kadar sınırsız bir kullanım alanına ulaşmıştır.
Corten A (S355J0WP) Özellikleri
Mimari projelerin en çok tercih edilen türü olan Corten A, estetik görünümü ve ince işçiliğe uygunluğu ile öne çıkar. Özellikle cephelerde sıklıkla bu corten çelik sınıfı kullanılır.
Yüksek Fosfor İçeriği
Corten A alaşımındaki yüksek fosfor sayesinde daha hızlı ve homojen bir patina (pas rengi) oluşturur. Bu, dekoratif kaplamalarda istenen görsel bütünlüğü sağlar.
Kullanım Alanları: Cephe ve Dekorasyon
Binaların dış cephe giydirmelerinde, lazer kesim desenli panellerde ve peyzaj ürünlerinde (saksı, kenarlık) ağırlıklı olarak bu seri tercih edilir.
Corten B (S355J2W) Özellikleri
Yapısal mukavemetin ön planda olduğu, yük taşıyıcı sistemlerde kullanılan corten çelik serisidir.
Darbe Dayanımı ve Yapısal Bütünlük
Corten B, düşük sıcaklıklarda dahi darbe dayanımını korur (Charpy V-Notch testi). Bu özelliği onu köprü kirişleri ve ağır sanayi yapıları için ideal kılar.
Kaynaklanabilirlik Avantajı
Karbon oranının optimize edilmesi sayesinde Corten B, ağır kesitlerde dahi yüksek kaynak kabiliyeti sunar.
Tablo: Corten A ve Corten B Çelik Karşılaştırması
Projeniz için doğru corten çelik türünü seçmek hayati önem taşır. İşte teknik farklar:
| Özellik | Corten A (Mimari) | Corten B (Yapısal) |
|---|---|---|
| EN Standardı | EN 10025-5:2004 | EN 10025-5:2004 |
| Fosfor (P) % | 0.06 – 0.15 (Yüksek) | Maks 0.035 (Düşük) |
| Akma Dayanımı | 355 MPa | 355 MPa |
| Uygulama Alanı | Mimari, Estetik, Baca | Köprü, Vinç, Taşıyıcı |
Doğal Paslanma (Patina) Süreci
Corten çelik malzemenin o büyüleyici rengi bir gecede oluşmaz. Atmosferdeki nem ve kuruma döngüleri ile yaşayan bir süreçtir.
Evre 1: İlk Oksitlenme
Malzeme ilk monte edildiğinde parlaktır. İlk yağmurla birlikte turuncu lekeler oluşmaya başlar.
Evre 2: Olgunlaşma
6-12 ay arasında yüzey tamamen kapanır ve renk koyu kızıl kahveye döner.
Evre 3: Stabilizasyon
Yıllar içinde renk koyulaşır. Artık pas akması durur ve corten çelik en dayanıklı haline ulaşır.
Corten Çelik Sac Kalınlıkları ve Ebatları
Piyasada standart olarak bulunan ebatlar projenizin fire oranını doğrudan etkiler.
İnce Saclar (Soğuk Haddelenmiş)
0.80 mm’den 2.00 mm’ye kadar olan kalınlıklardır. Genellikle bobin (rulo) olarak üretilir. Dekoratif lazer kesimler için idealdir.
Orta ve Kalın Plakalar (Sıcak Haddelenmiş)
3.00 mm’den başlayıp 50.00 mm’ye kadar çıkar. 1500×6000 mm ebatlarında bulunur. Yürüyüş yolları ve taşıyıcılarda kullanılır.
Corten Çelik Fiyatlarını Etkileyen Faktörler
Corten çelik fiyatları, standart siyah saca göre maliyetli olabilir. Bunun temel nedenleri şunlardır:
Alaşım Elementleri Maliyeti
İçeriğindeki Bakır, Nikel ve Krom borsada işlem gören değerli metallerdir. Bu metallerin fiyat artışı doğrudan maliyete yansır.
İthalat ve Lojistik
Türkiye’de yerli üretimi sınırlı olduğu için, döviz kuru ve navlun fiyatları belirleyicidir.
Güncel Corten Çelik Fiyat Tablosu (Tahmini)
Piyasa koşullarına göre değişkenlik gösteren ortalama kilogram fiyatlarıdır. (KDV Hariç)
| Kalınlık Grubu | Kalite | Fiyat Aralığı ($/kg) |
|---|---|---|
| 1.00 mm – 1.50 mm | Corten A (Soğuk) | 1.55 $ – 1.75 $ |
| 2.00 mm – 3.00 mm | Corten A (Soğuk/Sıcak) | 1.45 $ – 1.65 $ |
| 4.00 mm + | Corten B (Sıcak) | 1.35 $ – 1.55 $ |
Corten Çelik Ağırlık Hesaplama
Projenizin maliyetini çıkarmak için corten çelik ağırlık hesabı yapın. (Yoğunluk: 7.85 g/cm³)
Peyzaj Mimarlığında Corten Kullanımı
Yeşil ve pas renginin zıt uyumu, peyzaj mimarlarının vazgeçilmezidir.
Corten Çelik Saksılar
Topraktaki neme dayanıklı olması ve bitki köklerine zarar vermemesi nedeniyle saksı imalatında corten çelik 1 numaralı tercihtir.
Bahçe Kenarlıkları
Esnek yapısı sayesinde dairesel formlar verilebilir, çim ve yürüyüş yollarını estetik bir şekilde ayırır.
Corten Çelik Cephe Kaplama Sistemleri
Modern binalarda “yaşayan cephe” kavramını oluşturur.
Lazer Kesim Desenli Paneller
Güneş kırıcı olarak kullanılan paneller, lazerle işlendiğinde binanın içine giren ışığı süzerek sanatsal bir atmosfer yaratır.
Corten Çelik Nasıl İşlenir? Kaynak ve Büküm
Bu malzeme, işlemesi uzmanlık gerektiren bir yapıdadır.
Özel Kaynak Elektrotları
Standart elektrot ile kaynak yapılırsa dikiş paslanmaz ancak ana malzeme paslanır. Bu nedenle corten çelik yapısına uygun bakır alaşımlı özel elektrotlar kullanılmalıdır.
Bakım ve Vernik Uygulaması
Normalde bakım gerektirmese de, bazı durumlarda müdahale gerekebilir.
Pas Dondurucu Vernik
Eğer corten çelik yüzeyinin daha fazla paslanması istenmiyorsa veya iç mekanda kullanılıyorsa, mat özel vernik uygulanarak hava teması kesilir.
Türkiye Geneli Corten Çelik Tedariği
İstanbul depomuzdan Türkiye’nin her noktasına lojistik firmaları ile gönderim sağlamaktayız. Aşağıdaki tüm illerimize düzenli sevkiyatımız mevcuttur:
Sonuç: Neden Corten Çelik Tercih Edilmelidir?
Bakım maliyetinin sıfır olması ve uzun ömrü ile en ekonomik çözümdür. Yapılarınıza değer katan corten çelik, sürdürülebilir bir malzemedir.
